Για την τουριστική ανταγωνιστικότητα της χώρας

Δημοσιεύθηκε στην Μακεδονία της Κυριακής

22 Απριλίου 2007

του Λεόν Σαλτιέλ


Η Ελλάδα, μια χώρα προικισμένη με ήλιο και θάλασσα, αποτελεί πόλο έλξης εκατομμυρίων τουριστών κάθε χρόνο. Μόνο το 2005, η χώρα μας υποδέχτηκε περίπου 15 εκατομμύρια τουρίστες, νούμερο που αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά τα επόμενα χρόνια. Παρόλα αυτά, οι φυσικές ομορφιές δεν αποτελούν τον μόνο παράγοντα για την έλξη των τουριστών. Πρόσφατη έρευνα του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ κατέταξε την Ελλάδα στην 24η θέση με βάση την τουριστική ανταγωνιστικότητα, μια μέτρια επίδοση για μια χώρα της οποίας η οικονομία εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από τον τουρισμό. Στις πρώτες θέσεις μεταξύ των 124 χώρων βρέθηκαν η Ελβετία, η Αυστρία και η Γερμανία αντίστοιχα.

Η έρευνα του Ελβετικού οργανισμού περιέχει ενδιαφέροντα συμπεράσματα για την ανάπτυξή της τουριστικής βιομηχανίας στην χώρα μας, μιας που ο τομέας αυτός αποτελεί μια από τις ραχοκοκαλιές της ελληνικής οικονομίας. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, ο τουρισμός ευθύνεται για το 15% του ελληνικού ΑΕΠ, ενώ απασχολεί κοντά στο 15% του εργατικού δυναμικού, σχεδόν 700.000 άτομα.

Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, με ένα συνδυασμό επίσημων στατιστικών, ερωτηματολογίων και άλλων στοιχείων κατατάσσει τις χώρες με βάση 13 διαφορετικά κριτήρια. Ως συγκριτικά πλεονεκτήματα της χώρας μας αναφέρονται οι παράγοντες υγείας και υγιεινής, η ασφάλεια, η πολιτιστική κληρονομιά και η τουριστική υποδομή. Ως μειονεκτήματα, η έρευνα υποδεικνύει το ελλιπές νομικό πλαίσιο για τις ξένες επενδύσεις, τις υψηλές τιμές των καυσίμων, τις πολιτικές πρόσληψης και απόλυσης προσωπικού, τους περιορισμούς στην ξένη ιδιοκτησία και την περιορισμένη χρήση του διαδικτύου.

Οι συντάκτες της έκθεσης παρατηρούν ότι στόχος τους δεν είναι να παρουσιάσουν μια μορφή «καλλιστείων» ή κριτική της φυσικής ομορφιάς κάθε χώρας. Αντίθετα, τονίζουν της σημασία ενός ευνοϊκού νομοθετικού πλαισίου, μιας παγκοσμίου κλάσης ξενοδοχειακή και μεταφορική υποδομή, ενός εκπαιδευμένου ανθρωπίνου δυναμικού, παράγοντες που δημιουργούν ένα περιβάλλον ευνοϊκό για τις επενδύσεις στον τομέα του τουρισμού.

Είναι η πρώτη φορά που ο τουρισμός μελετάται τόσο συστηματικά. Μάλιστα, ο τουρισμός αναφέρεται ως μια από τις πιο σημαντικές παγκόσμιες οικονομικές δραστηριότητες, απασχολώντας το 8,2% του παγκόσμιου εργατικού δυναμικού και αναλογώντας στο 10,3% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Παράλληλα, θεωρείται ο τομέας εκείνος με την μεγαλύτερη συμβολή στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και στην εισροή ξένου συναλλάγματος.

Με σχεδόν το σύνολο των κρατών του κόσμου να επιθυμούν ένα κομμάτι από την παγκόσμια τουριστική πίτα—και την χώρα μας να εξαρτά σημαντικό τμήμα της οικονομίας της στον τομέα αυτόν—χρειάζεται μια σοβαρή, συνεπής και μακροχρόνια πολιτική από όλους τους αρμόδιους φορείς ώστε η Ελλάδα να μπορέσει να παραμείνει ιδανικός προορισμός για τους ταξιδιώτες του κόσμου.

Celebrities στην υπηρεσία του ΟΗΕ

Δημοσιεύθηκε στην Μακεδονία της Κυριακής

25 Μαρτίου 2007

του Λεόν Σαλτιέλ


Θα έχετε παρατηρήσει τον τελευταίο καιρό ότι όλο και περισσότερες διασημότητες αρχίζουν να ασχολούνται με θέματα κοινωνικού και περιβαλλοντικού ενδιαφέροντος. Σε συναντήσεις όπως το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός αρκετοί ηθοποιοί, τραγουδιστές, αθλητές και καλλιτέχνες προωθούν σκοπούς όπως οι πρόσφυγες, το καθαρό νερό, το χρέος των χωρών της Αφρικής ή το παράνομο εμπόριο διαμαντιών. Με τον τρόπο αυτό προσελκύουν το ενδιαφέρον των παγκοσμίων ΜΜΕ προωθώντας παράλληλα κοινωφελείς σκοπούς.

Από αυτήν την παγκόσμια τάση δε θα μπορούσε να λείψει και ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών. Διάφορες υπηρεσίες του όπως η Ύπατη Αρμοστεία για τους Πρόσφυγες ή το Παγκόσμιο Πρόγραμμα Τροφίμων επιδιώκουν την συνεργασία με καταξιωμένους και διάσημους ανθρώπους ως μέσο για την ευρύτερη διάδοση των ευγενών σκοπών τους. Για παράδειγμα, ο δικός μας Γιώργος Νταλάρας προστέθηκε πρόσφατα στην λίστα των μόλις επτά πρέσβεων καλής θέλησης της Ύπατης Αρμοστείας για τους Πρόσφυγες ανάμεσα σε ονόματα όπως ο σχεδιαστής Τζόρτζιο Αρμάνι και η ηθοποιός Αντζελίνα Τζολί. Ένας από τους ρόλους τους είναι «να χρησιμοποιούν την προνομιακή τους πρόσβαση στα ΜΜΕ για να δώσουν φωνή στους πρόσφυγες, που είναι συχνά θύματα ξεχασμένων ανθρωπιστικών κρίσεων».

Αλλά ο οργανισμός ο οποίος συνεργάζεται στον μέγιστο βαθμό με διασημότητες είναι η UNICEF, η διεθνής οργάνωση για την προστασία των παιδιών. Με περίπου 200 πρέσβεις καλής θέλησης στο δυναμικό της, η UNICEF έχει μάλιστα συστήσει και ειδικό γραφείο «Σχέσεων με Διασημότητες». Σε λεπτομερές εγχειρίδιο του εν λόγω γραφείου αναλύονται οι ρόλοι των πρέσβεων καλής θέλησης που περιλαμβάνουν επαφές με κυβερνητικά στελέχη, συγκέντρωση χρημάτων, στρατολόγηση άλλων γνωστών προσώπων και προώθηση προγραμμάτων του οργανισμού. Επιλέγονται προσωπικότητες που έχουν «την μοναδική δυνατότητα να αγγίζουν τις καρδιές των ανθρώπων με το πάθος και την αφοσίωσή τους».

Οι πρέσβεις καλής θέλησης λειτουργούν σε εθελοντική βάση και δεν παίρνουν κανενός είδους αμοιβής, αν και έχουν τα έξοδά τους καλυμμένα για τις διάφορες εμφανίσεις τους. Μάλιστα η UNICEF προτίθεται να καλύψει έξοδα στυλίστα, κομμωτή και μακιγιέρ για τις δημόσιές τους εμφανίσεις, αφού «οι διασημότητες έχουν ένα δημόσιο προφίλ που πρέπει να προστατέψουν».

Είναι θετικό όταν προβεβλημένες προσωπικότητες χρησιμοποιούν το όνομά τους για κοινωφελείς σκοπούς. Ενεργοποιούν με αυτόν τον τρόπο και την κοινωνία των πολιτών, το καθημερινό πολίτη ο οποίος αρχίζει να δραστηριοποιείται πάνω σε θέματα πέρα των συνόρων του. Μακάρι και οι κυβερνήσεις και οι λοιποί κρατούντες να ευαισθητοποιηθούν από αυτό το γενικότερο ενδιαφέρον στις μέρες μας σε κρίσιμα ανθρωπιστικά, περιβαλλοντικά και άλλα θέματα του πλανήτη μας.

Τα "όπλα της Γενεύης"

Σαλόνι αυτοκινήτου
Ανάλυση των παραγόντων που καθιστούν μια σύγχρονη πόλη ανταγωνιστική και ελκυστική

Δημοσιεύθηκε στην Μακεδονία της Κυριακής
18 Μαρτίου 2007

του Λεόν Σαλτιέλ

Σήμερα είναι η τελευταία μέρα του περίφημου Σαλονιού Αυτοκινήτου της Γενεύης. Τον Μάρτιο κάθε χρόνου το σύνολο των κατασκευαστών αυτοκινήτων έρχεται στην Ελβετική αυτή πόλη κοντά στα σύνορα με την Γαλλία για να παρουσιάσουν τα νέα τους εμπορικά μοντέλα, διάφορες καινοτομίες και να ανακοινώσουν τα μελλοντικά τους σχέδια. Πάνω από 80 καινούργια μοντέλα έκαναν την πρώτη παγκόσμια εμφάνισή τους φέτος, μπροστά στα μάτια και τους φακούς 5.000 δημοσιογράφων.

Πώς όμως η διεθνής αυτοκινητοβιομηχανία—στην οποία αναλογεί περίπου το 10% του ΑΕΠ των ανεπτυγμένων χωρών και καταναλώνει το 50% της παγκόσμιας παραγωγής καουτσούκ, 25% του γυαλιού και 15% του ατσαλιού—επέλεξε την Γενεύη, μια πόλη των 180.000 κατοίκων και χωρίς παράδοση στον τομέα αυτόν;

Η Γενεύη έχει ωφεληθεί από μια πλειάδα παραγόντων αλλά και από το προφίλ που έχει επιτυχημένα απόκτήσει και συντηρεί επί δεκαετίες. Πρώτον, έχει δικαίως τη φήμη της «ουδέτερης» πόλης, του παγκόσμιου κέντρου για διαπραγματεύσεις και την επίλυση συγκρούσεων. Εκεί εδρεύει άλλωστε ο Διεθνής Ερυθρός Σταυρός, όπου υπογράφτηκαν και οι συνθήκες της Γενεύης που έθεσαν τις βάσεις του ανθρωπιστικού δικαίου. Εκεί είναι και η Ευρωπαϊκή έδρα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, που προπολεμικά στεγαζόταν η Κοινωνία των Εθνών. Παράλληλα η πόλη φιλοξενεί μια πλειάδα διεθνών οργανισμών όπως ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εργασίας, η Ύπατη Αρμοστεία για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, η Ύπατη Αρμοστεία για τους Πρόσφυγες κ.ά. Συνολικά, σχεδόν 200 διεθνείς οργανισμοί και οργανώσεις εδρεύουν στην Γενεύη, απασχολώντας κοντά στους 30.000 ανθρώπους.

Δεύτερον, η Γενεύη βρίσκεται στο κέντρο της Ευρώπης, περικυκλωμένη από χώρες μέλη της ΕΕ, χωρίς βέβαια η Ελβετία να είναι μέλος. Αυτό της δίνει τη δυνατότητα να προσφέρει μια εναλλακτική για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις με το ανεπτυγμένο τραπεζικό σύστημα, ως κέντρο αγοροπωλησίας πρώτων υλών και με ένα ευνοϊκό φορολογικό σύστημα. Έτσι δεκάδες εταιρείες επιλέγουν την Γενεύη ως έδρα των παγκόσμιων ή ευρωπαϊκών τους επιχειρήσεων, ενώ μεγάλος αριθμός ατόμων επιλέγει τις Ελβετικές τράπεζες ως προορισμό των καταθέσεών του (περίπου 1 τρις δολάρια—5 φορές το ελληνικό ΑΕΠ). Όλα αυτά έχοντας παράλληλα την πρώτη θέση στην παγκόσμια λίστα των πόλεων με την υψηλότερη ποιότητα ζωής.

Τρίτον, με την κατάλληλη τουριστική, ξενοδοχειακή και συνεδριακή υποδομή, η Γενεύη περηφανεύεται ότι διοργανώνει κάθε χρόνο περισσότερες συναντήσεις από ότι η Νέα Υόρκη, φιλοξενώντας 10,000 επισκέπτες την ημέρα, από 100 διαφορετικές χώρες. Από το αεροδρόμιο της πόλης, μόλις 7 λεπτά με τρένο από το κέντρο, περνάνε 10 εκατομμύρια επιβάτες τον χρόνο, ενώ αεροπορικές εταιρείες χαμηλού κόστους προσφέρουν φτηνές πτήσεις σε δεκάδες προορισμούς.

Τέταρτον, η πόλη προσελκύει ανθρώπινο δυναμικό από όλο τον κόσμο, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα σε διεθνείς οργανισμούς και επιχειρήσεις να προσλάβουν τους καλύτερους στον τομέα τους. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στατιστικά στοιχεία, από τους περίπου 500.000 κατοίκους του καντονιού (νομού) της Γενεύης, 40% είναι ξένοι υπήκοοι και οι 55% έχουν ξένα διαβατήρια (μαζί με τους διπλούς υπηκόους).

Φυσικά η πόλη έχει επίσης φημισμένα πανεπιστήμια, γνωστές εταιρείες ωρολογίων, εταιρείες βιοτεχνολογίας, πλούσια πολιτιστική και καλλιτεχνική ζωή ενώ του χρόνου θα φιλοξενήσει αγώνες του Euro 2008. Όλοι αυτοί οι παράγοντες συμβάλλουν στο να κάνουν την Γενεύη μια πόλη ανταγωνιστική, που προσελκύει φιλόδοξους νέους από όλο τον κόσμο και που προσφέρει ειδυλλιακές συνθήκες για τις επιχειρήσεις. Αλλά για τη συνέχεια της συζήτησης για τους παράγοντες που κάνουν μια πόλη ανταγωνιστική και ελκυστική, θα επανέρθουμε.

Νέο Έμβλημα στον Ερυθρό Σταυρό

Σύμβολο ουδετερότητας
Η ιδιαιτερότητα του νέου εμβλήματος είναι ότι ένα άλλο σύμβολο μπρορεί να προστεθεί μέσα σε αυτό

Δημοσιεύθηκε στην Μακεδονία της Κυριακής
11 Μαρτίου 2007

του Λεόν Σαλτιέλ

Ένα τρίτο διακριτικό έμβλημα για τον Ερυθρό Σταυρό προστέθηκε πρόσφατα πλάι στον ερυθρό σταυρό και την ερυθρά ημισέληνο. Ο «ερυθρός κρύσταλλος», όπως ονομάζεται το νέο έμβλημα, τέθηκε σε ισχύ στις 14 Ιανουαρίου 2007. Το ουδέτερο αυτό σύμβολο έχει σχεδιαστεί με το σκεπτικό να είναι απαλλαγμένο από κάθε θρησκευτικό, εθνικό, πολιτικό και πολιτιστικό περιεχόμενο, ένα πρόβλημα που απασχολεί τον Ερυθρό Σταυρό τα τελευταία χρόνια.

Σε κοινή τους ανακοίνωση, η Διεθνής Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού και η Διεθνής Ομοσπονδία του Ερυθρού Σταυρού και της Ερυθράς Ημισελήνου χαιρετίζουν την εξέλιξη αυτή που τους επιτρέπει να «ισχυροποιήσουν την οικουμενική τους διάσταση και συνεπώς να ενισχύσουν τη δύναμη και την αξιοπιστία τους.»

Όταν ιδρύθηκε ο Ερυθρός Σταυρός στις 22 Αυγούστου 1863 στην Γενεύη της Ελβετίας, ως προστατευτικό σύμβολο για τις ιατρικές μονάδες επιλέχθηκε ο ερυθρός σταυρός σε άσπρο φόντο. Η επικρατούσα άποψη για την επιλογή αυτή είναι ότι αποτελεί αντιστροφή των χρωμάτων της Ελβετικής σημαίας, προς τιμήν της ουδέτερης αυτής χώρας στην οποία γεννήθηκε η ιδέα, χωρίς να έχει θρησκευτική διάσταση. Το 1876 ωστόσο, η Οθωμανική Αυτοκρατορία, κατά τη διάρκεια του Ρωσο-τουρκικού πολέμου, υιοθέτησε μονομερώς την ερυθρά ημισέληνο ως σύμβολο για τις ιατρικές της μονάδες και έτσι de facto το μέχρι τότε ουδέτερο σύμβολο του ερυθρού σταυρού απέκτησε θρησκευτική διάσταση. Ένα ακόμη σύμβολο ήρθε να προστεθεί στις συνθήκες της Γενεύης το 1929, το ερυθρό λιοντάρι του Ιράν, το οποίο όμως η χώρα έπαψε να το χρησιμοποιεί το 1980, υπέρ της ερυθράς ημισελήνου.

Τα προβλήματα που έρχεται να λύσει ο ερυθρός κρύσταλλος είναι πολλαπλά. Ένας μεγάλος αριθμός κρατών έχουν διαφορετική θρησκεία από τον Χριστιανισμό ή το Ισλάμ. Άλλες χώρες πάλι έχουν ανάμεικτους θρησκευτικά πληθυσμούς και τους είναι δύσκολο να επιλέξουν το ένα ή το άλλο σύμβολο. Η ιδιαιτερότητα του νέου εμβλήματος είναι ότι ένα άλλο σύμβολο μπορεί να προστεθεί μέσα σε αυτό. Έτσι για παράδειγμα, το Ισραήλ μπορεί να χρησιμοποιήσει το άστρο του Δαυίδ μέσα στον κρύσταλλο και η Ερυθραία, με μοιρασμένο πληθυσμό ανάμεσα σε Χριστιανούς και Μουσουλμάνους, να χρησιμοποιήσει το διπλό έμβλημα, τον σταυρό και την ημισέληνο μέσα στον κρύσταλλο. (Οι συνθήκες τις Γενεύης απαγόρευαν μέχρι τώρα τη χρήση και των δύο συμβόλων μαζί.) Έτσι αποφεύγεται και ο κίνδυνος του πολλαπλασιασμού των συμβόλων, αν δηλαδή κάθε χώρα επιθυμεί να χρησιμοποιήσει το δικό της έμβλημα.

Και η Κύπρος, η οποία σημειωτέων είναι μία από τις ελάχιστες χώρες μη μέλος της Ομοσπονδίας του Ερυθρού Σταυρού, μπορεί να επωφεληθεί από το νέο έμβλημα και η Εθνική Επιτροπή του μελλοντικά ενωμένου Κυπριακού κράτους να επιλέξει το διπλό έμβλημα, τον σταυρό και την ημισέληνο μέσα στον κρύσταλλο.

Ένας ακόμη τομέας στον οποίο το νέο έμβλημα θα αποδειχτεί ιδιαίτερα χρήσιμο είναι αυτός των πολυεθνικών στρατιωτικών δυνάμεων, ιδιαίτερα των ειρηνευτικών αποστολών του ΟΗΕ. Συχνά στην ίδια ειρηνευτική αποστολή χρησιμοποιείται ο ερυθρός σταυρός από κάποιες ιατρικές μονάδες και η ερυθρά ημισέληνος από κάποιες άλλες. Το νέο έμβλημα θα επιτρέπει την ενιαία απεικόνιση των ιατρικών μονάδων. Τέλος, η χρήση του νέου εμβλήματος μπορεί να προτιμηθεί από τον Διεθνή Ερυθρό Σταυρό σε περιπτώσεις όπου η χρήση των σταυρού δεν συνιστάται, όπως για παράδειγμα στο Ιράκ, όπου ο σταυρός έχει γίνει συνώνυμος με τις δυτικές δυνάμεις στη χώρα αυτή.

Η πρόκληση τώρα για τον Ερυθρό Σταυρό είναι να δώσει στον ερυθρό κρύσταλλο τη ίδια διεθνή αναγνωσιμότητα που απολαμβάνουν τα άλλα δύο εμβλήματα. Ίσως έτσι το νέο έμβλημα να αποτελέσει την κοινά αποδεκτή λύση από όλες τις πλευρές σε μια εποχή που οι θρησκευτικές πεποιθήσεις αποκτούν ολοένα και σημαντικότερο ρόλο στη διεθνή πολιτική σκηνή.

Βιέννη vs. Θεσσαλονίκη

Δημοσιεύθηκε στην Μακεδονία της Κυριακής, σελίδα 2
11 Φεβρουαρίου 2007

του Λεόν Σαλτιέλ

Σε μία πρόσφατη επίσκεψή μου στην Πράγα, έμαθα πολύ ενδιαφέροντα στοιχεία για το πως η Βιέννη αντιλαμβάνεται το γεωπολιτικό της ρόλο και τις κινήσεις που κάνει σε αυτόν τον τομέα.

Πιο συγκεκριμένα, μετά την κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού το 1989, η Αυστρία κινήθηκε στρατηγικά, ώστε να γίνει το σημείο αναφοράς όχι μόνο για τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης αλλά και για τα γειτονικά μας Βαλκάνια.

Το αεροδρόμιο της Βιέννης εδώ και παραπάνω από 10 χρόνια διαθέτει ένα υπερσύγχρονο συνεδριακό κέντρο και χώρους γραφείων που εξυπηρετούν τις ανάγκες των εμπορικών επισκεπτών. Ένας νέος επιβατικός σταθμός άρχισε να κατασκευάζεται το 2006 ώστε να ανταποκριθεί στην αυξημένη κίνηση (17,3 εκατ. επιβάτες το 2006) αλλά και για να μπορεί να εξυπηρετεί τα νέα μεγάλα επιβατικά αεροσκάφη τύπου Airbus A380. Με 42 προορισμούς προς την Ανατολική Ευρώπη, το αεροδρόμιο της Βιέννης καυχιέται ότι αποτελεί το συνδετικό κρίκο μεταξύ Δυτικής και Ανατολικής Ευρώπης.

Ο Δήμος Βιέννης δε θα μπορούσε να είναι απών. Οι δημοτικές αρχές της πόλης, αντιλαμβανόμενες τις προοπτικές που ανοίγουν οι νέες οικονομίες της Ανατολικής Ευρώπης—ιδίως τώρα που οι περισσότερες από αυτές είναι μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης—έχουν ανοίξει γραφεία συνεργασίας και δημοσίων σχέσεων σε 11 χώρες. Από την Σερβία και την Βουλγαρία ως και την Ρωσία, σκοπός των γραφείων αυτών είναι να χτίζουν το προφίλ της Βιέννης στις χώρες αυτές, να αναζητούν τομείς οικονομικής, εκπαιδευτικής και καλλιτεχνικής συνεργασίας, να διαφημίζουν εκδηλώσεις που διοργανώνονται στη Βιέννη και να λειτουργούν ως σύνδεσμοι με τις τοπικές δημοτικές αρχές, τους δημοσιογράφους και τους οικονομικούς παράγοντες.

Βέβαια, πόλεις όπως η Πράγα έχουν ήδη χαράξει τη δικιά τους στρατηγική για το μέλλον. Με ένα μεγάλο ιστορικό κέντρο προστατευμένο από την UNESCO και πλούσια καλλιτεχνική και πολιτιστική σκηνή, η Πράγα αποτελεί την έκτη Ευρωπαϊκή πόλη σε αριθμό επισκεπτών μετά το Λονδίνο, το Παρίσι, τη Ρώμη, τη Μαδρίτη και το Βερολίνο. Για το Βελιγράδι ή τη Μπρατισλάβα όμως, η Βιέννη αποτελεί παράδειγμα προς μίμηση και μια σημαντική πηγή τεχνογνωσίας και διασυνδέσεων.

Ενδιαφέρουσες ιδέες και για τους εν τη πόλη δημοτικούς μας άρχοντες.

Ο ΟΗΕ, η Θεσσαλονίκη και 5 εκατομμύρια δολάρια

Δημοσιεύθηκε στην Μακεδονία της Κυριακής
28 Ιανουαρίου 2007

του Λεόν Σαλτιέλ

Η Θεσσαλονίκη βρίσκεται στο επίκεντρο ενός οικονομικού σκανδάλου στον ΟΗΕ που περιέχει ταξίδια σε εξωτικούς προορισμούς, ιδιωτικούς τραπεζικούς λογαριασμούς, εκφοβισμούς υπαλλήλων, καταστροφή λογιστικών αρχείων, ακριβοπληρωμένους συμβούλους χωρίς συγκεκριμένα καθήκοντα καθώς και ένα εκτεταμένο δίκτυο πελατειακών σχέσεων. Μήλο της έριδος αποτελούν 5 εκατομμύρια δολάρια που η Ελληνική κυβέρνηση παραχώρησε στον ΟΗΕ για τη χρηματοδότηση προγραμμάτων του Κέντρου για τον Επαγγελματισμό στον Δημόσιο Τομέα, με έδρα τη Θεσσαλονίκη. Το Κέντρο αυτό ιδρύθηκε το 1999 με σκοπό να προωθήσει τον επαγγελματισμό και καλές πρακτικές στη δημόσια διοίκηση σε κράτη των Βαλκανίων και άλλων χωρών της περιοχής.

Με εκτεταμένα δημοσιεύματα στον Αμερικανικό τύπο ξετυλίγεται το μακρύ νήμα της διαφθοράς και κακοδιαχείρισης που επικρατούσε σε τμήμα του ΟΗΕ στην Νέα Υόρκη, που ανήκει στη Διεύθυνση Οικονομικών και Κοινωνικών Υποθέσεων. Ο Ιταλός διευθυντής του εν λόγω τμήματος, Γκουίντο Μπερτούτσι, που ειρωνικά έχει σαν σκοπό την προώθηση της διαφάνειας και της υπευθυνότητας στις χώρες μέλη του, φέρεται να προωθούσε συστηματικά προγράμματα και πρακτικές που ωφελούσαν την Ιταλική κυβέρνηση και Ιταλούς υπηκόους. Σύμφωνα με τον Έλληνα πρώην διευθυντή του Κέντρου Πάνο Λιβεράκο, ο κ. Μπερτούτσι υπονόμευε και σαμπόταρε τις ελληνικές πρωτοβουλίες υπέρ ενός ανταγωνιστικού Κέντρου που ίδρυσε το 2002 η Ιταλία στην Νάπολι με παρόμοιους σκοπούς με αυτό της Θεσσαλονίκης.

Με επιστολές τους, τόσο ο Έλληνας Υπουργός Εσωτερικών Προκόπης Παυλόπουλος, όσο και στελέχη της Αμερικανικής αντιπροσωπείας στον ΟΗΕ ζητούν πλήρη διαλεύκανση της υπόθεσης και επιστροφή των όποιων χρημάτων περίσσεψαν (που υπολογίζονται σε 1,45 εκατ. δολάρια). Σε απάντησή του στον Έλληνα υπουργό, ο αρμόδιος Αναπληρωτής Γενικός Γραμματέας Κρίστοφερ Μπέρνχαμ—ο οποίος εντωμεταξύ έχει αποχωρήσει από τον ΟΗΕ για τον ιδιωτικό τομέα—παραδέχτηκε ότι τα χρήματα των Ελλήνων φορολογουμένων κακοδιαχειρίστηκαν και χρησιμοποιήθηκαν για άλλους σκοπούς, και εξέφρασε την ελπίδα ότι η εσωτερική έρευνα του ΟΗΕ θα δώσει τα απαραίτητα στοιχεία στην Ελληνική κυβέρνηση για την απόδοση ευθυνών.

Το Κέντρο της Θεσσαλονίκης έκλεισε τελικά τον περασμένο Οκτώβριο, με μεγάλη καθυστέρηση από την προσυμφωνημένη ημερομηνία, με πρόσθετο κόστος 16 χιλιάδες δολάρια το μήνα για τον Έλληνα φορολογούμενο. Η τελική έκθεση των εσωτερικών ελεγκτών του ΟΗΕ αναμένεται τις επόμενες εβδομάδες…

EU must speak out on human rights

Published in the European Voice
Vol. 12 No. 44 : 30 November 2006
http://www.europeanvoice.com/

By Leon Saltiel

The United Nations Human Rights Council convenes for its third session at the Palais des Nations in Geneva this week and is expected to discuss human rights issues. Few will be surprised if it does nothing of the kind.

The council replaced the discredited UN Commission on Human Rights. But in the first five months of its existence, says Human Rights Watch, “the new council has already garnered a level of condemnation that its predecessor took decades to achieve”.

It bluntly fingers EU “anemia” as one of the main reasons why the new body has become the creature of the Organisation of the Islamic Conference (OIC). This has effectively seized control of both its membership and agenda.

Where is the EU in this sorry story? European diplomats are being careful not to mix it with the OIC, arguing that the first priority is to build strong institutions for this new world forum. The results have so far been predictable: a continuous stream of censures for Israel and something close to radio silence, unless you listen
very carefully, on Darfur.

EU passivity coupled with the fact that the US has elected to stay out of the council, have put western democracies on the back foot. For all the earnest talk about building a durable structure, European influence on the shape of the new institution is minimal.

One of the EU’s evident weaknesses in such multilateral fora is its rotating presidency. How to speak with one voice on behalf of – soon – 27, proud and diverse nations? The EU presidency has been called a “source of instability and discontinuity”, not least because its impact keeps changing, depending on the clout and political inclinations of whichever country happens to hold it.

Often, when certain issues are discussed in the UN plenary, the EU is unable to express an opinion because its membership has not reached consensus. At other times, the positions it adopts are feeble.

Finding excuses for all this is easy. But the remedy, or at least a partial one, is hardly very complicated. The EU presidency, supported by a strengthened troika, could ensure it prepared a coherent position by taking a look at the agenda – the issues are known in advance – and co-ordinating the EU position ahead of the
meetings. The Geneva-based ambassadors could also do better to support this effort.

The OIC manages, after all, often lining up two dozen of its members to monopolise the debate and dominate debates. If that is not to become the norm, the EU has to adopt a more forceful approach, making sure its presidency is among the first to address the UN plenary and to set out coherent and principled policies from
the beginning. Individual EU member states should be encouraged to take the floor and reinforce the EU message.

Nor is the EU showing much energy or imagination about marshalling support from Latin American, African, and Asian states. Consultation with democratic states around the world needs to be formalised and the EU should reward progress in human rights performance and a constructive approach in multilateral fora.

The failure to build that kind of alliance, or to assert itself at all effectively at the Human Rights Council, suggests an alarming failure of political will. Even without a constitution and the appointment of an EU foreign minister, Europe can really do better in standing up for what it claims is “a core value of the European Union”.

Leon Saltiel is a political analyst based in Geneva.

© Copyright 2006 The Economist Newspaper Limited. All rights reserved.